પોસ્ટ 22 : પુસ્તકોની છાજલી - રમેશ પારેખ

રમેશ પારેખે 
ઓક્ટોબર-1989માં લખેલી, 
'છ અક્ષરનું નામ'માં પેઈજ નંબર 626 પર સંગ્રહીત થયેલી, 
કવિતા... https://youtu.be/vfmZB9CmlCE


છાજલી પર પુસ્તકો 
અ થી જ્ઞ સુધીનાં...
દુનિયાનાં નકશા જેવો 
મારો અભ્યાસખંડ લટકે છે વિશ્વમાં.

'છાજલી પર પુસ્તકો'
- એમ કહું કહું ત્યાં 
છાજલી તળે ઠોકેલા ખીલા મને કરે છે ચૂપ.
તે કહે છે: 'આ તો ફરીશ્તાઓની વસ્તી છે!'
ને છાજલી હકારમાં વધુ ઝુકે છે...

અહીં શબ્દોનો બગીચો મઘમઘે છે 
- એમ બબડતું કોઈ પુસ્તક.
મારાં બે પૃષ્ઠ વચ્ચે છે સ્વર્ગ 
- એવું જાહેર કરે કોઈ ઝીણકુડી ચોપડી.
ખોખરા અવાજે બોલે છે શબ્દકોશ:
'અલ્યા, અહીં તો બધી ભાષાઓ 
ગાય છે ગીત 
ગીત - ફૂટપાથ પર ઠૂંઠવાતાં ભિખારીઓનાં, 
ગીત - ખૂણે બેસી આંસુ પાડતી નવવિધવાનાં,
ગીત - યુધ્ધમાં કપાઈ ગયેલા સૈનિકોનાં,
ગીત - ભૂખથી વલવલતાં શીશુઓનાં,
ગીત - હોસ્પિટલમાં કણસતાં રુગ્ણોનાં,
ગીત - માનવ્યનાં,
ગીત - માનવ્ય માટે ઝૂઝતા ચપટીક શ્વાસોનાં,
ગીત - નિઃશ્વાસ નાખી રસ્તે જતા થાકેલા પ્રવાસીનાં. '

'અહીં ફિલસૂફોએ ઉકેલી નાખ્યો છે 
કાળનો કોયડો...' એમ ધીમેશથી કહે કોઈ જર્જરિત ચોપડી.

'આ બધા ગ્રંથો છે સમાજની યાદદાસ્ત'
- એમ કહી ટપ્પ કરતું નીચે પડે કોઈ પુસ્તક.

મારા અભણ કપાળમાં શબ્દનું ટીલું.
અહીં અક્ષર છે, ધર્મ - 
જે ખંડિત કરતો નથી કશું,
જે બનતો નથી કદી પશુ.
બે પૃષ્ઠ વચ્ચેથી નીકળી તે 
કોઈનાં ઘર કે સપનાં સળગાવતો નથી.
નથી ભોંકતો કોઈને છૂરો.
અહીં મંદિરની જગાએ મૂકો મસ્જિદની ચોપડી 
તો બકરી યે કરે નહિ બેં,
એવું રામરાજ્ય છે!
અહીં એકે અક્ષર નથી ધર્માન્ધ.
અહીંથી જ ઊગે છે સૂર્ય 
જે અજવાળે છે ભીતરી બ્રહ્માંડ...

ચાચા ગાલિબ એના દીવાનમાંથી 
ડોકિયું કરી પૂછે: 'તું કોણ ?'
તો હોઠ બોલી ઊઠે - 'હું મુસલમાન !'

મીરાં, કબીર, તુલસી, નાનક 
પૂછે તારું કયું થાનક,
જ્યાં તું ટેકવે તારું મસ્તક 
ને ભીડ પડ્યે કોને દરવાજે દ્યે તું દસ્તક?
તો હું ચીંધુ મારાં પુસ્તકની છાજલી...

ખ્રિસ્ત, બુદ્ધ કે મહાવીર મને ચીંધે દિશા 
પુસ્તકમાં જાય-આવે મારા વિચાર લિસ્સા !

મારી છાજલી રામની જન્મભૂમિ નથી;
એ તો છે વૃંદાવન,
જ્યાં વિશ્વની તમામ સુંદરતા 
ગોપી બનીને રાસ રમે 
મારું અંતર એમાં ફેરફુદરડી ભમે...

ધર્મનો ધ 
બે પુંઠા વચ્ચેથી નીકળીને 
બીજાં પુસ્તકમાં વધ કરવા નથી જતો...

તો ઉપદેશકો, હોશિયાર !
મારી છાજલી પર પુસ્તકોની કતાર.
જેમાં પ્રત્યેક ધર્મ ને મનુષ્ય પ્રતિષ્ઠિત પુરબહાર...

તમારાં કંઠીકંઠા મારા અભ્યાસ ખંડને ન અભડાવે 
બિભત્સતા મારા ખંડનાં બારણાં ન અભડાવે 
તો બસ.
આખા વિશ્વમાં સૌથી પવિત્ર જગા છે-
મારાં પુસ્તકોની છાજલી.
મારો અભ્યાસખંડ તીર્થ છે, મારાં માહ્યલાનું,
તમે આવો તો તમારું ય !

પોસ્ટ 21: ગુણવંત શાહની પ્રાર્થના

કોઈ તરસ્યા અજાણ્યા માણસને પાણી ધર્યું, એ પણ પ્રાર્થના.

કોઈ ભૂખ્યા માણસને અડધો રોટલો આદરપૂર્વક આપ્યો, એ પણ પ્રાર્થના.

કોઈ ગંદી ભોંય પર સફાઈ કરી, એ પણ પ્રાર્થના.

ક્રોધે ભરાયો ત્યારે મૌન જાળવ્યું, એ પણ પ્રાર્થના.

કોઈને ભૂલથી ખલેલ પહોંચાડી ત્યારે, 

ખરા દિલથી 'સૉરી' કહ્યું, એ પણ પ્રાર્થના.

કોઈ પર ઉપકાર કર્યા પછી વાત ખાનગી રાખી, એ પણ પ્રાર્થના.

કોઈ સજ્જનનો પક્ષ લેતી વખતે,

મુસીબત વેઠીને પણ મક્કમતા બતાવી, એ પણ પ્રાર્થના.

કોઈ જગ્યાએ વેરવિખેર પડેલું પ્લાસ્ટિક વીણી લીધું, એ પણ પ્રાર્થના.

અજાણ્યા માંદા માણસને રાહત પહોંચાડી, એ પણ પ્રાર્થના.

માંસાહાર કરવાનું ટાળ્યું, એ પણ પ્રાર્થના.

ચાલતી વખતે મંકોડા પર પગ ન પડે તેની કાળજી રાખી, એ પણ પ્રાર્થના.

વાંદા મારવાની દવા છાંટવાને બદલે ઘરમાં સ્વચ્છતા જાળવી, એ પણ પ્રાર્થના.

પરનિંદા થતી હોય, ત્યારે તેમાં રસ લીધા વિના મૌન જાળવ્યું, એ પણ પ્રાર્થના.   

- ગુણવંત શાહ 

પોસ્ટ 20: કોલેજ લાઈફમાં કરવા જેવું...

પોસ્ટ 19: સજ્જતા અને સજ્જનતાનો સરવાળો

એ. યુ. સર્વદી. અનવર સર. 
સાચા શિક્ષક અને સારા માણસ.


ધોરાજીની એકવખતની ખ્યાતનામ સ્કુલ એ.ઝેડ. કનેરીયાના અંગ્રેજીના ભુતપુર્વ ટીચર.

આ નવું વર્ષ એમને મળીને શરુ થયાનો આનંદ.

હું જ્યારે ત્યાં હોસ્ટેલમાં રહીને ભણતો ત્યારે રીશેષમાં એમની સાયકલ લઇને મારા મામાના ઘરે જતો. 
બહુ સરસ હાર્મોનીયમ વગાડે, અને મારા જેવા સંગીતપ્રેમીઓને મોટીવેટ કરી પ્રાર્થના સમિતીમાં રાખે.

 નિરાંતે બોલે, સરસ સમજાવે, 
ગુસ્સે થાય તોય અવાજ નીચો જ રાખે. 
રાડો પાડીને બધાની હાજરીમાં વિદ્યાર્થીને ઉતારી પાડવાને બદલે એકલા મળી, સમજાવીને, વિદ્યાર્થીનો આત્મવિશ્વાસ વધારે. 

વ્યવસ્થિત પહેરવેશ, કોઇપણ જાતનું વ્યસન નહી, 
સમયપાલન અને પરફેક્શનનાં આગ્રહી. 
ખાલી વ્યવસાયે જ નહી, પણ સ્વભાવે શિક્ષક. 


માણસ તરીકેની, શિક્ષક તરીકેની ફરજો સરસ રીતે નીભાવ્યાનો સંતોષ એમનામાં અત્યારે વરતાય. 


સાહેબને મોટા થવાનો જરાય મોહ નહી. કામથી કામમાં માને. 
મારી તારીમાં તો એને જરાય રસ નહી. એમને મન એમના વિદ્યાર્થીઓ જ એમની મહામૂડી. 

કશુંક ખોટું કે ખરાબ થતું હોય ત્યારે બીજાના દુ:ખે દુખી થઇ, બળતરા કરે એવો જીવ. 
મારે શું? અને મારું શું? થી જોજનો દુર. 
ફક્ત જાતીએ નહી, દીલથી ફકીર. સાચા અર્થમાં વિદ્યાર્થીઓના મુજાવીર. 

સુપેડી સોમનાથ મહાદેવની પુજા પછી આ ઓલીયા ઇન્સાનની ચેતનાથી રુબરું થઇ આ નવું વર્ષ શરું કર્યાનો હરખ.

પોસ્ટ 18 : Happy New Year - નવા વર્ષે જાતને પાંચ પ્રોમિસ

Phulchhab - 28th Dec. 2016

કારતક મહિને ડાહ્યા થઈને કશુંક નવું અને સારું કરવાના કે કંઈક ખરાબ અને જૂનું મુકવાના પોતાને આપેલા પ્રોમિસને પાળવા આ આવતો જાન્યુઆરી રિમાઇન્ડર મન્થ બની શકે. નવા વર્ષે કશુંક નવું કરવાનું મન થાય. ઘણું એવું હોય કે જે જાણતા હોઈએ, સમજતાં હોઈએ પણ છતાં અમલ કરવાનું, જાતમાં જાતે ઉતારવાનું રહી જતું હોય. આવી બાબતોને નવા વર્ષના રીજોલ્યુસન કે સંકલ્પ સ્વરૂપે નક્કી કરી અમલમાં મુકવા મથતા રહેવાની મજા છે. મોટાભાગના આવા લેવાયેલા સંકલ્પો સમયની સાથે ભુલાય જતા હોય છે. છતાં આરંભે શૂરા થઈને પણ થાય એટલું કરવાનો ચાન્સ જરૂરથી લેવાય. મોટેભાગે આવા વખતે સંકલ્પ મોટા અને જાજા લેવાય જતા હોય છે. આપણે એકસામટે બધું'ય કરી નાખવું હોય છે. ઝટ સારું થઇ જવું હોય છે. અને આથી જ આ નવા વર્ષે લેવા જેવા નાના પણ નાજુકડા અને ઓછા પણ અફલાતૂન સંકલ્પો તરફ નજર નાખીએ.

એક, આ આખું વર્ષે વીકમાં એકાદ-બે વાર સંતાનોને સ્કૂલે મુકવા તેડવા જવા નો સંકલ્પ લેવા જેવો. ખુદની આ બાબતે જવાબદારી જ ફિક્સ કરી નાખવાની. શક્ય હોય તો વાર પણ નક્કી કરી શકાય. જેમકે બુધ ને શનિ હું બાળકોને નિશાળે મુકવા કે તેડવા અથવા મુકવા અને તેડવા જઈશ. આના ઘણા ફાયદા છે, જેની વાતો કરવા કરતા અનુભવ કરવો સારો. નક્કી કરશો તો બધું જ થશે. ઉઠાય પણ જવાશે, યાદ પણ રહી જાશે. કરો કંકુના.

બે, આવતા વર્ષે વીકમાં એકાદ-બે દિવસ, આખો કે અડધો દિવસ, ગામમાં ને ગામમાં કોઈ કામકાજે કે ઓટલા ઘસવા જવા સાયકલનો ઉપયોગ કરવાનું શરુ કરવા જેવું. સાદી સીધી સાયકલ લઇ લેવાની અને નીકળી પડવાનું. આમાં પણ દિવસ નક્કી કરી નાખવાના કે સોમ બુધ શનિ બપોર પછી હું જ્યાં પણ જઈશ ત્યાં સાયકલ પર જ જઈશ. રસ્તામાં ધીમે ધીમે પસાર થતી વખતે નિરાંતે બધું જોતા જવાનું, કસરત થઇ જશે, પ્રદુષણ નિયત્રંણમાં આપણું પ્રદાન થશે, પૈસા બચશે અને સૌથી સારું કે મજા આવશે. જાતને મોટીવેટ કરી પ્રોમિસ આપી કરી દો ચાલુ. બાકી બધું આપમેળે ગોઠવાઈ જશે.         

ત્રણ, નવા વર્ષે અઠવાડિયે એક દિવસ ઘરમાં સૌ કોઈએ કે આપણે એકલાએ ડિજિટલ ફાસ્ટ રાખવાનું શરુ કરવું. ડિજિટલ ફાસ્ટ એટલે એવો ઉપવાસ કે જેમાં તે દિવસે કોઈ પણ ડિજિટલ ટેક્નોલોજિકલ સાધનોનો ઉપયોગ નહિ કરવાનો. મોબાઈલ ફોન બંધ, ઇન્ટરનેટ બંધ, લેપટોપ ટેબલેટ બંધ, ટીવી બંધ અને આ બધું બંધ એટલે સોશીયલ મીડિયા સાઈટ અને એપ્લિકેશન પણ બંધ. બસ જાત અને પરિવાર સાથે રહેવાનું. એકલા કે એકબીજાની સામે બેસી, જોઈ, આંખમાં આંખ પરોવી વાતો કરવાની, વાંચવાનું, ફરવાનું, બેસવાનું, રાંધવાનું, ખાવાનું અને કઈ જ કરવાનું મન ન થાય તો બસ એમ ને એમ રહેવાનું. બહુ મજા આવશે. અઠવાડિયે એકાદ દિ બીજાથી ડીસકનેક્ટ થવાથી કંઈ ખાટુંમોળું નહિ થઇ જાય. ઉલટાનું નિરાંત રહેશે, વિચારવાનો સમય મળશે. અનુભવ કરવા જેવો છે.

ચાર, નવા આખા વર્ષમાં ગમતી જાણીતી અંગત નજીકની દશ બાર વ્યક્તિને ખાલેખાલી, કશા જ કારણ કે સ્વાર્થ વગર પત્ર લખી મોકલવા, સાથે તેમને અનુરૂપ કે જરૂરી ભેટ પણ મોકલવાનું નક્કી કરો. ભેટ મોંઘી કે પત્રમાં લખાયેલા શબ્દો સાહિત્ય કક્ષાના હોવાની જરાય જરુર નથી. આપણા મનમાં એમના વિષે જે કાંઈ પણ છે પણ કહી કે પ્રદર્શિત થઇ શક્યું નથી તે જ આપણી જ સ્ટાઈલમાં એમને પહોંચાડવાનો બસ પ્રામાણિક પ્રયત્ન કરવાનો છે. અહીંયા કોઈ કામ કઢાવવાનો કે બટરપોલિશ કરવાનો હેતુ ના હોવો જોઈએ, બસ એમની સાથે મજા આવતી હોય, લાગણી હોય તેને અત્યાર સુધી ક્યારેય થેન્ક યુ કે વાહ નથી કહેવાણું એને આવી સરપ્રાઈઝ આપવાની બહુ મજા આવશે, એમને અને આપણને બંનેને. તો આપી દો જાતને દિલથી નીકળેલા શબ્દો એમના દિલ સુધી પહોંચાડવાનું પાકું પ્રોમિસ.

અને પાંચ, ઉપરના આ ચાર લેવા જેવા સંકલ્પોને પાર પાડવા એ આવતા વર્ષ માટેનો પાંચમો સંકલ્પ. ખાલી વાતો નહિ, કોઈ બહાના નહિ. થોડુંક જ છે પણ જરા હટકે છે. થઇ શકે એવું છે અને એટલે જ આ પાંચમો સંકલ્પ એ આ પાંચયમાં સૌથી વધુ મહત્વનો છે. જાજુ નથી કરવું પણ આ જરાક થાય એ માટે સજાગ રહેવા માટેનો આ પાંચમુ જાતને પ્રોમિસ બહુ જરૂરી છે. અને સૌથી પહેલી અગ્રતા પણ આ પાંચમાને જ આપવાની છે! અનુભવ જણાવજો. 

હેપી ન્યુ યર.               

Post: 17 Jitvu Jaruri Nathi, Jivavu Jaruri Chhe.

Phulchhab - 7th Dec. 16

ઘણીવાર આપણે જીતવા જીદે ચડતા હોઈએ છીએ. કશુંક મેળવવાં, મનાવવા આકાશપાતાળ એક કરીએ છીએ ત્યારે આવી વધુ પડતી જીદની આડઅસરને નજરઅંદાજ કરતા હોઈએ છીએ. બધે જ સૌથી વધુ મેળવવાં અને સૌથી પહેલા પહોંચવાની હોંશ ક્યારેક હાનિ પહોંચાડતી હોય છે. બીજાથી આગળ રહેવા, સદા જીતતા રહેવાની લ્હાયમાં જીવવાનું ભુલાય જતું હોય છે. જીતનો નશો ભારે પડતો હોય છે. જીતના નશામાં જીવન ભુલાય જતું હોય છે. ભેગું કરી લેવાની અને મોટા દેખાવાની દોડમાં કરવા જેવું ઘણું રહી જતું હોય છે. એના કરતાં'ય આવી જીદથી મેળવેલી  જીતથી કાંઈ મોટો ફેર પડતો નથી. મોટા દેખાવું અને મોટા હોવું બંનેમાં બહુ મોટો ફરક છે. અને આ ફરક મોટાભાગના સમજી કે જાણી જ જતા હોય છે. જેવા નથી એવા ધરાર દેખાવાથી એવા થઇ જવાતું નથી. એનો પરપોટો વહેલો મોડો ફૂટે જ. 

ઘાંઘા થઇને બીજાને જોઈને ત્રેવડ કરતા વધારે તણાવાની બહુ જરૂર લાગતી નથી. એનાથી નહિ ઘરના કે નહિ ઘાટનાં જેવી પરિસ્થિતિ સર્જાય છે. હડિયાપટ્ટીમાં હાશકારો ભુલાય જાય છે. પરિવાર સાથે ગાળવાનો સમય વીતી જાય છે. જાત સાથે મળવાનો મોકો ચુકી જવાય છે. આ જીતવાની હરીફાઈમાં આપણે કેટલાક અંગતને ભૂલી જઈએ છીએ અને લોકો આપણે મેળવેલી જીત કે પુરી કરેલી જીદને બહુ યાદ રાખતા નથી. જેમ આપણને ન હોય તેમ બીજાને પણ આપણી જીત કે જીદમાં બહુ રસ હોતો નથી. કયારેક બીજા સામે હારીને પણ જાતે જીતી જવાનું હોય છે. દલીલ કે દેખાડી દેવા કરતા એને એના રસ્તાએ છોડી આપણે આપણી રીતે રહેવાય. જરૂર જણાય તો અને ત્યારે સમજાવાય, ફોડ પડાય, ભૂલ થઇ હોય તો માફી મંગાય છતાં પણ એને સમજવું કે સ્વીકારવું જ ન હોય તો આવજો કહી બે રોટલી વધુ ખવાય. 

આપણી પાસે હોદ્દો, સત્તા, પૈસા હોય ત્યારે મળતું માનપાન આપણને નહિ પણ પેલા પૈસા, હોદ્દા અને સત્તાને મળતું હોય છે. આપણી મોટી ભૂલ એ છે કે આપણે એવું માની લઈએ છીએ કે એ માનપાન આપણને મળે છે. કામ હોય, ગરજ હોય, સ્વાર્થ હોય ત્યારે કેમ છો પૂછનારાઓને તમો મજામાં છો કે નહિ એની સાથે કશો જ સંબંધ નથી. એને તો અત્યારે તમારો ઉપયોગ કરવો છે અને જયારે તમે એમને બિનઉપયોગી લાગશો ત્યારે ભૂલી જશે. હવે આવી સ્થતિમાં કોઈ ભાઈ ભાઈ કરે એટલે ચગી ન જવાય અને એ જ પાછો મોઢું મલકાવામાંથી'ય જાય તો દુઃખી ન થવાય. વર્ષના વચલા દિવસે કોઈક કંઈક વાહ વાહ કરે કે તરત જ હરખપદુડા થઇ જઈ, બીજું બધું પડતું મેલી એની સેવામાં હાજર થઇ જવાની'ય જરાય જરૂર નથી. કરાય, બધાનું કામ કરાય પણ મૂર્ખ બનાવી જાય એટલી હદે મહાન ન થવાય.

ખુદને અને પોતીકાઓને પહેલી પ્રાયોરિટી આપવી જોઈએ અને પોતીકાઓની પહેચાન કરતા આવડવી જોઈએ. તમારી સાથે બહુ ન રહેતો કે એ તમારી બહુ નજીક છે એવું વારેઘડીએ ન જતાવતો  હોય તે પણ તમારો પોતીકો હોય શકે જયારે તમારો પડછાયો બની રહેનાર, તમારો પડ્યો બોલ ઝીલનાર પણ પોતાના સ્વાર્થ ખાતર ફરી જઈ શકે છે. હા એ હા કરતો ગમે ત્યારે ના કહી શકે, અને મોઢામોઢ ના કહી દેતો હોય તે જરૂર હોય ત્યારે હા પણ કહે. આજુબાજુના આવા માણસોના કારણ વગરના સારા કે ખરાબ વર્તનથી બહુ સુખી કે દુઃખી થઇ જવાનું નહિ. મનમાં મરકવાનું. કારણ વગર કોઈને દેખાડી દેવા, બતાવી દેવા, કોઈનાથી આગળ વધી જવા, સૌથી આગળ રહેવા કે લાયકાત પાત્રતા ન હોવા છતાં મોટુભા થવા, સ્ટેજ પર મહેમાન થઇ બેસવા, છાપામાં નામ છપાવવા, તકતીમાં નામ લખાવવાની માથાકૂટ છોડી જીતવાને બદલે નિજ આનંદથી વધુ સારું જીવવા તરફ ધ્યાન આપવું લેખે લાગશે. વિચારજો. 

પોસ્ટ: 16 : તુજ સે નારાજ નહિ જિંદગી, હૈરાન હું મૈં

Phulchhab - 23rd Nov. 2016

ઘણીવાર ઘણું એવું ઘટે કે માન્યામાં જ ન આવે. અચરજ પમાડે. ક્યારેય વિચાર્યું કે ધાર્યું જ ન હોય એવું થઇ જાય. ભવિષ્યમાં આવું થાય કે આવું ન થાય એટલે અત્યારે બધા જ પ્રયાસો કર્યા પછી પણ એનાથી કશુંક અજુગતું થાય એવું આપણે સૌએ અનુભવ્યું હશે. એવા ઘણા આયોજન કર્યા હોય જેનું આખરી પરિણામ સાવ અલગ જ મળ્યું હોય. જવા ક્યાંક નીકળ્યા હોય અને પહોંચીયે ક્યાંક બીજે. જ્યાં પહોંચવાનો કશો વિચાર જ ન હોય અને ત્યાં પહોંચી જવાયું હોય. આમાં દર વખતે જે થાય છે તે ખોટું કે ખરાબ જ થાય છે તેવું નથી, ઘણું સારું અને સરસ પણ ધાર્યા કે વિચાર્યા વગર મળી જાય છે. ઘણા લાંબા ગાળાના પ્લાનિંગ સાથેના કશુંક મેળવવાના પ્રયત્નો પાણીમાં જાય છે તો ઘણું કશા જ પ્રયત્નો વિના પાણીની જેમ મળી જાય છે. આવું દર વખતે કે બધે જ થતું નથી પણ ક્યારેક ક્યારેક આવું થઇ જાય ત્યારે કુદરતની આ કરામત સમજ બહાર જાય. કોઈ સાથે રાખેલા જાળવેલા સંબધો કોઈ જ ખાસ કારણ વગર તૂટી જાય તો કોઈક કશા જ પ્રયત્ન કે પરિચય વગર અંગત થઇ સુખદુઃખ વખતે પડખે ઉભો રહી જાય. કોઈક સંઘર્ષ કરતા કરતા સારું ભણે ગણે, શીખે, સીધી લીટીથી જીવન જીવે છતાં એ નોકરી માટે દર દર ભટકે અને કોઈક જેવું તેવું ભણીને ફક્ત ડિગ્રીના દાવે કશી જ આવડત વિના સાતમું પગાર પંચ મેળવે. પથ્થરાં તરી જાય ને' ફૂલડાં ડૂબી જાય. 

કર્મ કર્યા પછીએ ઘણીવાર પૂરતું કે જોઈતું ફળ ન મળે તો ઘણીવાર આપણને કંઈક એવું મળી જાય જેના માટે આપણી લાયકાત કે તાકાત જ ના હોય. જિંદગીની ધારવી બહુ મુશ્કેલ છે અને એને  ધારવાની જ ના હોય, બસ માણવાની હોય અને એટલે જ આવું ક્યારેક સારું કે ખરાબ અણધાર્યું અજુગતું કે અચરજ પમાડનારું થાય ત્યારે એનાથી નારાજ થવાનો પ્રશ્ન જ નથી પણ હાં, આવું થાય ત્યારે આશ્ચર્ય જરૂર થાય. ક્યાંય કશાનો તાળો ન મળે ત્યારે નિયતિને આગળ ધરવી પડે. જે થવાનું છે તે થઈને રહેવાનું છે. જે અને જેટલું આપણા માટે છે તે મળવાનું જ છે, નથી એ ગમે તેમ કરીને મેળવ્યાં પછી પણ વહી જવાનું છે. કુદરતના ક્રમને, કરામતને આપણી બુદ્ધિ ક્યારેય પામી જ ના શકે. સાક્ષીભાવે આ બધું જોતા અને માણતા રહી પસાર થવા દેવામાં જ મજા છે. આજુબાજુ ઘણું એવું થાય છે, ચાલે છે જેમાં આપણો મગજ જ ન બેસે. સારા ની સામે સારું અને ખરાબની સામે ખરાબનું સમીકરણ ક્યારેક અને ક્યાંક ખોટું પડતું દેખાય. કોઈકનું બધું જ સાંગોપાંગ ઉતરી જાય અને કોઈકનો ક્યાંય મેળ જ ન પડે. 

વિચાર, વર્તન, વ્યવહારને આધારે કશુંક થશે જ કે મળશે જ એવું માનવું ભૂલભરેલું લાગે છે, અપેક્ષા કે આશા રખાય પણ એ પુરી થાય  એવું દરવખતે જરૂરી નથી પછી ભલે તમે તે માટે ગમે તેટલા યોગ્ય, લાયક, પ્રામાણિક કે પ્રયત્નશીલ હો. તમે બીજાનું ગમે તેટલું સારું રાખતા હો કે વિચારતાં હો એ તમારું સારું રાખશે કે વિચારશે એવું જરુરી નથી. કોઈ ઉપર આંખ મીંચીને ભરોસો રાખવો જરૂરી નથી. કોઈકને એના વાણી, વર્તન, વ્યવહારથી એ આવો કે તેવો છે એવું એના વિષે જજમેન્ટ લઇ લેવું પણ જરૂરી નથી. આપણે માનતા હોય એનાથી એ સાવ અલગ જ નીકળે. પળે પળે પરિવર્તનશીલ આ જિંદગીમાં શું, કયારે, કેમ, કેવી રીતે થશે એનો અંદાજ લગાડવામાં કે કશુંક આપણે ધારીએ એવું થાય એ માટે ધમપછાડા કરવામાં કે બીજા સૌને સારું લગાડવા, સૌને રાજી અને સારું રાખવામાં સમય બગાડવા કરતા એ સમયમાં જિંદગીને શોખ, રસ, મિજાજ, મૂડ, મસ્તીથી જીવી લેવામાં અને ખુદને ખુદથી રાજી રાખવામાં જ શાણપણ છે. વિચારજો.